تبیین قواعد عمومی تشکیل قراردادهای توزیع باتاکید بر قواعدحقوق رقابت

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسنده

استادیارحقوق خصوصی دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکزی

چکیده

قراردادهای توزیع به‌عنوان عنصر اصلی حقوق توزیع، ابزارهای حقوقی بی‌بدیل و کارآمدی هستند که در فرایند عرضه کالاها و خدمات به بازار و فروش آن‌ها به مصرف‌کنندگان نهایی، نقش اساسی دارند و شبکه توزیعی که در اثر انعقاد این نوع قراردادها به وجود می‌آید برتری‌های محسوسی نسبت به روش قدیمی «عاملیت تجاری» دارد؛ اما ازآنجا این قراردادها دارای آثار منفی ضد رقابتی نیز هستند و وضعیت‌هایی همچون وابستگی اقتصادی توزیع­کنندگان به تأمین­کنندگان را پدید می­آورند، نظام حقوقی ویژه‌ای برای اداره این دسته از قراردادها در کشورهای غربی وضع شده است؛ اما در حقوق موضوعه ایران، قراردادهای توزیع چندان شناخته‌شده نیست و علی­رغم کارایی نسبی قواعد عمومی قراردادها در قانون مدنی برای تبیین شرایط صحت این نوع قراردادها، نظام نوپای حقوق رقابت کشورمان در این حوزه با خلأهایی روبرو است. ازاین‌رو، در نوشتار حاضر طی یک مطالعه تحلیلی و تطبیقی میان حقوق فرانسه، اتحادیه اروپا و حقوق ایران، به تبیین قواعد مشترک حاکم بر تشکیل قراردادهای توزیع در سایه قواعد عمومی قراردادها و قواعد حقوق رقابت پرداخته‌شده است تا بخشی از مقدمات نظری ضروری برای تدوین نظام جامع این نوع قراردادها در کشورمان فراهم شود.
 

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Explaining the General Rules for the Distribution Agreements Formation with Respect to the Competition Law

نویسنده [English]

  • Mohsen Ghasemi
PhD in Private Law, Assistant Professor, Faculty of Law, Islamic Azad University, Central Tehran Branch
چکیده [English]

Distribution agreements, as the main element of distribution law, are the efficient legal instruments that play an essential role in the process of supplying goods and some services to the markets and selling them to final consumers. The distribution network resulting from the conclusion of these types of contracts has tangible advantages over the traditional "commercial agency". However, since it also has negative anti-competitive effects and creates situations such as the economic dependence of distributors on suppliers, a special legal system has been set up to govern this category of contracts in Western countries. By contrast, in Iranian law, distribution contracts are not well-known, and despite the effectiveness of the general rules of contracts in civil law in determining the conditions of the validity of these types of contracts, the new system of competition law in Iran has shortcomings in this area. This article examines the common rules for formation of these contracts in the light of rules of competition law. In doing so, it conducts an analytical and comparative study under French law, European law and Iranian law in order to provide the necessary theoretical basis for the development of a comprehensive system of such contracts in Iran.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Distribution Agreements
  • General Rules
  • Anti-competitive Functions
  • Exclusive Terms
  • Competition law

فارسی

- اشمیتوف، کلایو. ام ، حقوق تجارت بین‌الملل، ترجمه دکتر بهروز اخلاقی و دیگران، ج 1، چ 1، تهران ، سمت،1378

- رهبری، ابراهیم و نجمه کاظمی،  قرارداد عدم رقابت، چ 1، تهران، سمت، 1395

- رهبری، ابراهیم ، جایگاه و اعتبار رقابتی توافق عدم رقابت، مجله مطالعات حقوقی دانشگاه شیراز، دوره 7، ش 4،1394، ص116- 89

- حسینی، مینا ، حقوق رقابت، چ 1، تهران، مجد، 1396

- جعفرزاده، میرقاسم و عباس انصاری ، توافقات عمودی ممنوع از منظر حقوق رقابت، فصلنامه پژوهش حقوق خصوصی، سال 2، ش 7،1393، ص 97-73

- غفاری فارسانی، بهنام ، حقوق رقابت و ضمانت اجراهای مدنی آن، چ 1، تهران، نشر میزان،1393

- قاسمی، محسن ، شکل گرایی در حقوق مدنی، چ 1، تهران، نشر میزان،1388

 

انگلیسی و فرانسه

- Aynès,L. ( 1993) , “Indétermination du prix dans les contrats de distribution : comment sortir de l'impasse ? ” , Recueil Dalloz Chroniques( D. chr).

- Aynès,L., Kamara,F. , De Fontbressin, P. ( 1997 ), “La question de la détermination du prix, in Le contrat-cadre de distribution : Enjeux et perspectives” , Les actes de colloque organisé à Paris les 11 et 12 décembre 1996, Revue trimestrielle de droit commercial et de droit économique( RTD com),N.19.

- Blanc, G. (1993 ), “ Les contrats de distribution concernés par la Loi Doubin ”, Recueil Dalloz Chroniques( D.chr).

 - Cornu, Gerard (2008), Vocabulaire juridique, Paris, PUF.

- Corbisier, I.( 1988), “ La détermination du prix dans les contrats commerciaux portant vente de marchandises. Réflexions comparatives”, Revue internationale de droit comparé. V. 40, N.4.

- Couard, Julien( 2011), “Les travers antiéconomiques de l’obligation de non- concurrence”, L’Affaire , Journal de l’institut de Droit des Affaires, Aix- Marseille III( AJIDA) , N.2.

- Chagny,M. et J-L. Fourgoux( 2012 ), “Les clauses de non concurrence, approche pratique”, la direction de la législation, de la documentation et des archives( DLDA), N.68.

- Dutilleul, Francois Collart et Philippe Delebecque ( 1991), Contrats civils et commerciaux, Paris ,Dalloz .

- Depincé , Malo ( 2009), “ La clause de non-concurrence post-contractuelle et ses alternatives ”, Revue trimestrielle de droit commercial et de droit économique( RTD com.), N.2.

- Damy, Grégory( 2008), “ La clause de non concurrencedans les relations de travail”, La semaine Juridique entreprise et affaires, N.1.

 - De la Mano, Miguel and Jones, Alison( 2017), “ Vertical Agreements Under EU Competition Law: Proposals for Pushing Article 101 Analysis, and the Modernization Process to a Logical Conclusion” , King's College London Law School Research Paper No. 2017-23, 36 P., at: https://ssrn.com/abstract=2930943

- Favennec-Hery ,F.( 2002) , “Les incidences de la nouvelle jurisprudence sur la clause de non-concurrence”, Revue la semaine sociale Lamy, N.1094.

- Favennec-Hery ,F.(2002), “Tempête sur la clause de non-concurrence”, Revue la semaine sociale Lamy, N.1094.

- Ferrier, D.( 2012), Droit de la distribution, 6 éd., Litec, paris.

 - Frison – Roche, M. A.( 1992), “ L'indétermination du prix”, Revue trimestrielle de droit civil, V. 91, N. 2.

- Frison – Roche, M. A.( 1993), “ Le choix de l’annulation comme sanction de l’indétermination du prix dans les contrats d’exclusivité et ses conséquences ”, Petites affiches, N.147.

- Ferrier, D.( 1991), “ La détermination du prix dans les contrats stipulant une obligation d’approvisionnement, exclusif ”, Recueil Dalloz Chroniques( D. chr).

- Flour, J., Aubert, J-L., Savaux, E.( 2002), Droit civil, Les obligations, T.1, Armand Colin et Delta.

- Ghestin , J.( 1997), “La notion de contrat-cadre et les enjeux théoriques et pratiques qui s’y attachent”, La semaine juridique, JCP (Cah. dr. entr., , supl., N. 3/ 4).

- Grilc, P.(2010 ), “ Legal Nature of the Distribution Contract”, Zbornik Znanstvenih Razprav ,V. LXX.

- Gras, Nicolas( 2014), Essai sur les clauses contractuelles, Thèse pour le doctorat en droit privé, Université d’Auvergne-Clermont Ferrand, École de droit , at : https://tel.archives-ouvertes.fr/tel-01168586/document.

- Haller ,M-Ch. (2002), “Validité-sanction d’une clause de non-concurrence”, Jurisprudencesociale Lamy,N.111.

- Huet,Jerome( 2001), Traite de droit civil, Les principaux contrats spéciaux, Paris ,LGDJ.

- Jamin,C.( 1996), “ Réseaux intégrés de distribution : De l’abus dans la détermination du prix au contrôle des pratiques abusives ”, La semaine juridique , JCP (éd. G), I.

- Jamin, Ch. ( 2003), “ Clause de non-concurrence et contrat de franchise , Recueil le Dalloz. Cahier droit des affaires, N.42.

- Lorenz, Moritz( 2013), An Introduction to EU Competition Law, Cambridge University Press.

- Leveneur et Ghestin ( 1993), “ Réflexions sur le domaine et le fondement de la nullité pour indétermination du prix”, Recueil Dalloz Chroniques.

- Libchaber, R.(1995), “ Réflexions sur les engagements perpétuels et la durée des sociétés” , Revue des sociétés , N. spécial.

-Müller, Christoph(2013), “ Les contrats de distribution”, Carron et Müller, Droits de la consommation et de la distribution: les nouveaux défis, Helbing Lichtenhahn Verlag, Basel.

- Mainguy, D.( 2013), Les contrats de distribution, , at : www.daniel-mainguy.fr

- Malaurie, Ph. et L. Aynès (1988), Cours de droit civil, Les contrats spéciaux, 2 éd., Paris, Editions Cujas.

- Molfessis, N.(1998), “ Le principe de proportionnalité et l'exécution du contrat, colloque « Existe-t-il un principe de proportionnalité en droit privé ? », Petites affiches, N.117.

- Malaurie-Vignal, ,M. (2009), “Clause de non-concurrence – Validité”, Juris-classeur concurrence-consommation (J-Cl. Conc – consom) ,V.2.

- Rizzo,F.( 2000 ) , “ Regards sur la prohibition des engagements perpétuels”, Droit et patrimoine , N.78.

- Reboud, Louis( 1968), “ Contrats d’exclusivité et concurrence” , L'Actualité économique , V.43, N. 4.

- Ronzano , Alain( 1995), “ La distribution en Europe : les exemples français, allemand, anglais et italien”, Revue internationale de droit comparé, V.47, N. 2 .

- Virassamy , G.( 1990), “ La moralisation des contrats de distribution  par la Loi Doubin”, La semaine juridique ,JCP, éd.E.II.

-Vignal, N.( 2006), “ Les clauses d’exclusivité, d’objectif et de non-concurrence”, Lamy Droit du contrat sous la direction de Bertrand Fages, N.338.

-Vatinet,R.(1998), “ Les principes mis en œuvre par la jurisprudence relative aux clauses de non-concurrence en droit du travail”, Dr. Soc( Droit social , Editions Dalloz ).