ماهیت حقوقی قرارداد تعهد پذیره نویسی در بازار سرمایه

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشیار حقوق خصوصی دانشگاه خوارزمی

2 استادیار حقوق خصوصی دانشگاه علوم قضایی و خدمات اداری

3 کارشناس ارشد حقوق خصوصی دانشگاه خوارزمی

چکیده

مطابق تعریف ماده 1 قانون بازار اوراق بهادار، تعهد پذیره‌نویسی تعهد شخص ثالث برای خرید اوراق بهاداری است که ظرف مهلت پذیره‌نویسی به فروش نرسیده باشد. با انعقاد قرارداد تعهد پذیره‌نویسی ناشر قصد انتقال ریسک‌های مختلف موجود در جریان پذیره‌نویسی به یک حمایت‌کننده قابل‌اطمینان را دارد. بدین ترتیب قرارداد تعهد پذیره‌نویسی نقش بیمه تأمین مالی در عرضه انواع اوراق بهادار را ایفاء می‏کند.  با توجه به روش­های موجود در  بازار سرمایه کشورهای مختلف جهت انعقاد قرارداد تعهد پذیره‌نویسی، این قرارداد می­تواند ماهیت حقوقی متفاوتی داشته باشد. درروش معمول در بازارهای سرمایه منتخب نظیر آمریکا، متعهد پذیره­نویس  اقدام به تملک اوراق بهادار  می­کند؛ ولی درروش معمول بازار سرمایه ایران با انعقاد قرارداد تعهد پذیره‌نویسی مالکیت اوراق بهادار به متعهد پذیره‌نویس منتقل نمی­شود، بلکه با انعقاد قرارداد،  ناشر حق الزام متعهد پذیره‌نویس به انعقاد قرارداد ثانویه را به دست می­آورد، با توجه به التزام موجود در این قرارداد قصد طرفین در قالب عقد جایز نمی­تواند قرار گیرد و این نوع تعهد پذیره‌نویسی را باید نوعی قرارداد مقدماتی دانست که برخلاف روش جاری در بازار سرمایه کشورهای منتخب، صرفاً رابطه شخصی و عهدی بین طرفین ایجاد کرده و نقل‌وانتقال مالکیتی در آن  صورت نمی­پذیرد.
 
 

تازه های تحقیق

-

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

LEGAL NATURE OF THE UNDERWRITING COMMITMENT CONTRACT IN THE CAPITAL MARKET

نویسندگان [English]

  • Ali Ansari 1
  • seyed mortaza shahidi 2
  • hassan azarniyush 3
1 ansari@khu.ac.ir
2 Assistant Professor Department of Private Law. Judicial Sciences and Administrative Services University, Tehran, IRAN
3 Graduate Student of Private Law, Faculty of Law and Political Science, Kharazmi University of Tehranکارشناس ارشد حقوق خصوصی دانشگاه خوارزمی
چکیده [English]

In accordance with the definition of Article 1 of the Securities Market Act, a commitment is a third party's commitment to purchase securities that have not been sold within the deadline. The publisher intends to transfer the various risks involved in the filing process to a trusted one. In this way, the underwriting contract is the role of insurance finance in the supply of securities. Given the existing methods in the capital markets of different countries to conclude an accrual contract, this contract can have a different legal nature. In selected capital markets, the obligee accepts the acquisition of securities, while in the capital market of Iran, the ownership of the securities is not transferred to the obligated issuer. By concluding the contract, the publisher will be obliged to enter into a secondary contract. Subject to the obligation contained in this contract, the intention of the parties in the form of a contract cannot be accepted. Unlike the current method in the capital market in the selected countries, this type of commitment creates a personal relationship and covenant between the parties and there is no transfer of ownership involved.
 
 
 
 
 

کلیدواژه‌ها [English]

  • Risk Transfer
  • Stock Trading
  • Insurance
  • Underwriting Commitment
  • Subscription
-    اسکینی، ربیعا، حقوق تجارت (شرکت‌های تجاری)، جلد دوم، (تهران: انتشارات سمت، 1389).

-    امامی، سید حسن، حقوق مدنی، جلد اول، (تهران: کتاب‌فروشی اسلامیه، 1385).

-    توکلی، احمدرضا، «تفاوت عقود اذنی با نهاد حقوقی اذن»، پژوهش‌نامه‌ فقه و حقوق اسلامی، شماره پنج، بهار و تابستان 1389.

-    جعفری خسروآبادی، نصرالله و شهیدی، سید مرتضی، «باز پژوهی فقهی- حقوقی ماهیت اوراق سهام و قرارداد واگذاری آن»، دو فصلنامه علمی پژوهشی تحقیقات مالی اسلامی، شماره9، پاییز و زمستان1394.

-    جعفری لنگرودی، محمدجعفر، ترمینولوژی حقوق، (تهران: انتشارات گنج دانش،1372)

-    حلی (محقق)، نجم الدین جعفر بن حسن، شرایع الاسلام فی مسائل الحلال و الحرام، جلد دوم، (قم: موسسه اسماعیلیان،1408ق).

-    خان محمدی حشمت اله. (1392). «بررسی ماهیت حقوقی قولنامه در حقوق ایران»، ماهنامه دادرسی، شماره 101، آذر و دی 1392.

-    راد پور، میثم و همکاران، ریسک بازار (رویکرد ارزش در معرض خطر)، (تهران: آتی­نگر، 1388).

-    رجدا، جورج ای، ترجمه مهدوی، غدی و عابد، مجتبی، اصول بیمه و مدیریت ریسک (مفاهیم اساسی در مدیریت ریسک و بیمه)، جلداول، (تهران: پژوهشکده بیمه، 1394).

-    ستوده تهرانی، حسن، حقوق تجارت، جلد دوم، (تهران، نشر دادگستر، 1388).

-    صائمی، علی‌اصغر، «شروط ابتدایی در فقه و بررسی ماده 10 قانون مدنی»، مجله الهیات و حقوق، شماره 9 و 10، پاییز و زمستان1382

-    صباغیان کاخکی، راضیه، «بررسی روش‌های انجام تعهد پذیره‌نویسی و مقررات مربوط به آن در کشورهای مختلف»، اقتصاد و بورس، شماره 62، اردیبهشت1386.

-    عبدی پور فرد، ابراهیم، مباحث تحلیلی از حقوق تجارت (اوراق تجاری، بورس و اوراق بهادار، حق کسب یا پیشه یا تجارت)، (قم: پژوهشگاه حوزه و دانشگاه،1394).

-    عرفانی، توفیق، بیمه در حقوق اسلام و ایران، (تهران: انتشارات کیهان،1371).

-    علیزاده اصل، محمدو موسویان، سید عباس، «بررسی ضابطه غرر در معاملات جدید»، دو فصلنامه علمی _ پژوهشی تحقیقات مالی اسلامی، شماره 9، پاییز و زمستان1394

-    عمید، حسن، فرهنگ فارسی عمید، (تهران، انتشارات راه ارشد، 1389)

-    غمامی، مجیدو ابراهیمی، مریم، «ماهیت حقوقی سهام پذیرفته‌شده در بورس»، نشریه مطالعات حقوق تطبیقی، شماره 2، پاییز و زمستان1391.

-    فقهی کاشانی، محمدو همکاران، توسعه نهادهای مالی در ایران با تأکید بر دستورالعمل‌های موردنیاز در تشکیل و فعالیت نهاد مالی جدید، (تهران: پژوهشکده پولی و بانکی،1392).

-    کاتوزیان، ناصر، دوره حقوق مدنی- عقود معین (عقود اذنی- وثیقه­های دین)، جلد چهارم، (تهران: شرکت سهامی انتشار،1382).

-    کاتوزیان، ناصر، قواعد عمومی قراردادها (مفهوم، اعتبار و انعقاد قرارداد)، جلد اول، (تهران: شرکت سهامی انتشار، 1388).

-    کریمی، آیت، مبانی علمی و نظری بیمه‌های اموال، (تهران، بیمه مرکزی ایران، 1379).

-    کیانی، کریم، حقوق بازرگانی، (تهران: بی تا، 1357)

-    لطفی، اسدالله، «بررسی جهات تحقق غرر در عقد بیمه»، پژوهشنامه حقوق اسلامی، شماره 40، پاییز وزمستان1393.

-    مدنی، سید جلال‌الدین، «وکالت در حقوق مدنی»، ماهنامه کانون (کانون سردفتران و دفتریاران)، شماره 73، مهرماه1386.

-    مشاوران و کارشناسان مدیریت پژوهش توسعه و مطالعات اسلامی سازمان بورس اوراق بهادار، نهادهای مالی، جلد دوم، (تهران: سازمان بورس و اوراق بهادار-شرکت اطلاع‌رسانی و خدمات بورس تهران، 1389).

-    مصطفوی، سید مصطفی، «بررسی فقهی و حقوقی تأسیس وکالت بلا عزل»، رهنمون، شماره9 و 10، 1384.

-    معصومی نیا، علی و سیدی نیا، سید اکبر، «بررسی فقهی قرارداد اختیار معامله»، فصلنامه علمی پژوهشی اقتصاد اسلامی، شماره 40، زمستان 1389.

نصیری، مرتضی، حقوق چندملیتی، (تهران: نشر دانش امروز،1370).

 

English Sources

-      Coleman,Thomas S, Quantitative Risk Management(A Practical Guide to Financial Risk), (Hoboken-New Jersey- usa: John Wiley & Sons,2012).

 

-       Erik banks, Liquidity Risk (Managing Funding and Asset Risk), (Basingstoke-uk: Palgrave Macmillan,2014).

 

-      Fleuriet, Michel, Investment Banking Explained(An Insider's Guide to the Industry), (New York –USA: McGraw Hill Professional,2008).

 

-      Greene Edward F, «Determining the Responsibilities of Underwriters Distributing Securities Within an Integrated Disclosure System»,Notre Dame Law, January, issue 5, volume 56,1981.

 

-      Iannotta, Giuliano, Investment banking (A Guide to Underwriting and Advisory Services), (Berlin –Germany: Springer-Verlag Heidelberg,2010).

 

-      Kaliski, Burton S,Encyclopedia of Business and Finance, (New York- usa: Macmillan Reference,2001).

 

-      Stowell, David, Investment banks (hedge funds, and private equity), (boston-Usa: Academic Press,2012.)