تحلیل تطبیقی تدوین قانون مدنی واحد اروپا و قانون مدنی واحد اسلامی؛ چالشها و راهکارها تأملی بر جهانی شدن حقوق به منزله یک فرصت

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیارگروه حقوق علوم اداری و اقتصاد دانشگاه اصفهان

2 کارشناسی ارشد حقوق خصوصی دانشگاه اصفهان

چکیده

جهانی شدن حقوق ، واقعیتی غیر قابل ان کار است . واقعیتی که هم از منظر نهادها، مفاهیم و
ارزشهای حقوقی قابل توجه است و هم از منظر شکلی و الگوبرداری تقنینی. حقوق کشورهای اسلامی
نمیتواند خود را بی تأثیر از این واقعیت نشان دهد. مبنای اعتبار قواعد و مفاهیم حقوقی در نظام های
اروپایی و به طور کلّی غربی، عقلانیت انسان گرایانه است و از این جهت، جهانی شدن از منظر ماهوی
برای حقوق کشورهای اسلامی میتواند نوعی تهدید تلقی شود؛ زیرا در حقوق اسلامی عقلانیت انسان
گرایانه، مبنای تام اعتبار ارزشها، مفاهیم و نهادهای حقوقی نیست. با این حال، به نظر میرسد میتوان ب ه
جهانی شدن به عنوان یک فرصت نگریست و تدوین قانون مدنی واحد اسلامی با تأسی از حرکت
اتّحادیه اروپا به سمت قانونگذاری واحد و به طور خاص قانون مدنی واحد اروپا، می تواند نمونه ای از
این فرصت باشد. با اینحال، تدوین قانون مدنی واحد اروپا و اسلامی با چالش هایی روبرو است . این
پژوهش با تحلیل این چالشها، راههایی را برای رفع آنها ارائه داده است

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

“A Comparative Analysis of Codification of European Civil Code and Unified Islamic Civil Code: Challenges and Solutions

نویسندگان [English]

  • Mehdi Shahabi 1
  • Zahra Khajoee 2
چکیده [English]

Globalization of law is an incontestable reality. It is a major concern, which
can be justified not only from structural, conceptual and legal values perspectives,
but also in terms of the legislative patterning realm. Laws of Islamic Nations
cannot remain unaffected from this reality.
The basis of viable regulation and legal conceptions in European systems, and
generally in the West, has a humane rationality nature. Thus, from substantive
perspective, globalization can be considered to be a kind of threat to laws of
Islamic Nations, since in Islamic law, humane rationality is not the sole basis for
the credibility of legal values, conceptions and structures. Here, it is assumed that
globalization can be viewed as an opportunity, and the adoption of Unified
Islamic Civil Code by following European Civil Code pattern may be regarded as
an example of this opportunity. Nevertheless, the establishment of European Civil
Code and an Islamic Civil Code encounters many challenges. By analysing these
challenges, this article aims to present some solutions.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Globalization of law
  • Unified European Civil Code
  • Unified Islamic Civil Code
  • Economic Common Market
  • Islamic Cooperation Organization
  • European Union

- آقانظری، حسـن، " ،1388درآمـدی برشـکل گیـری بـازار مشـترک اسـلامی، زمینـه هـا، چالشها و راهکارها"؛ در: کتاب جهانی شـدن و جهـان اسـلام، مجمـع جهـانی تقریـب مـذاهب
اسلامی، چاپ اول،صص295-312
- افضلی، رسـول، " ،1387جغرافیـای فرهنگـی دولـت سـرزمینی در ایـران"؛ پـژوهش هـای جغرافیای انسانی، شماره66
- الماسی، نجادعلی، ،1374حقوق بـین الملـل خصوصـی، چـاپ اول، تهـران، نشـر میـزان، 1383
- امین، سیدحسن، سیستم های حقـوقی کشـورهای اسـلامی، جلـداول، قـم، انتشـارات دفتـر تبلیغات اسلامی حوزه علمیه، چاپ اول.
- انور جندی، ،1371اسلام و جهان معاصر، ترجمۀ حمیدرضا آژیـر، مشـهد، آسـتان قـدس رضوی.
- پرتو، بابک، ،1390گزارش سـالانه اقتصـادی 2010کشـورهای عضـو سـازمان کنفـرانس اسلامی، شیراز، نویدشیراز، چاپ اول،.
- پهلوان، فرهنگ شناسی، ،1382گفتارهایی در زمینه فرهنـگ و تمـدن، نشـر پیـام امـروز، نشر قطره، چاپ دوم.
- تسخیری، محمدعلی، ،1383دربـاره وحـدت و تقریـب مـذاهب اسـلامی، مجمـع جهـانیتقریب مذاهب، چاپ اول.
- حسن پور، یوسف، "بررسی موانع و مشکلات کشورهای عضـو سـکا در ایجـاد و ارتقـای
مراحل یکپارچگی اقتصادی " ،1389بررسی های بازرگانی، شماره .42
- حسینی، علیرضا، " ،1385مجمع جهانی تقریب مذاهب اسلامی"، مـاه دیـن، شـماره -109
.107-108
- حکیم، محمدتقی، 1362مقدمه کتاب قصه التقریـب بـین المـذاهب؛ در : کتـاب وحـدت، شرکت سهامی چاپخانه، چاپ اول.
- رنه داوید، ،1375نظام های بزرگ حقوقی معاصر، صفایی حسین، آشوری، محمد، عـزت
االله عراقی، مرکزنشردانشگاهی، چاپ سوم.97
تحلیل تطبیقی تدوین قانون مدنی واحد اروپا و قانون مدنی واحد اسلامی ...
- رولان برتون، ،1380قوم شناسی سیاسی، ناصرفکوهی، نشرنی، چاپ چهارم.
- شوشتری، محمدجواد، ،1383کاستیهـا و بایسـتیهـای فرهنگـی جهـان اسـلام، انتشـارات امیرکبیر، چاپ اول.
- کاتوزیان، ناصر، ،1377فلسفه حقوق، جلداول، شرکت سهامی انتشار.
- صالحی امین، علیرضا، " ،1389پـول اسـلامی در مقابـل یـورو و دلار"، بانـک و اقتصـاد، شماره .106
- صانعی، سیدمهدی، ،1362مبانی و مایه های وحدت؛ در : کتاب وحدت، شـرکت سـهامی چاپخانه، چاپ اول.
- صدر، سیدموسی، 1352اسلام و فرهنگ قرن بیستم، ترجمه علـی حجتـی کرمـانی، کـانون نشر و پژوهشهای اسلامی، چاپ چهارم.
- عالی پنـاه، علیرضـا، فضـلی، عزیـزاالله، " ،1391چیسـتی حقـوق و چگـونگی رابطـه آن بـا
فرهنگ"، پژوهش نامه حقوق اسلامی سال سیزدهم، شماره اول.
- عمید زنجانی، عباسعلی، ،1391درآمدی بـر حقـوق اسـلامی تطبیقـی، تهـران، نشـرمیزان، چاپ دوم.
- عنانی الموتی، مراد، ،1381ایران و سازمان کنفرانس اسلامی، بررسی عملکـرد سـازمان
کنفرانس اسلامی در دوره ریاست جمهوری اسـلامی ایـران بـر ایـن سـازمان، انتشـارات وزارت امور خارجه، چاپ اول.
- مریجـی، شـمس االله،" بررسـی تطبیقـی قـانون و حاکمیـت در سـاختار سیاسـی اسـلام و دموکراسی"، علوم سیاسی، سال دوازدهم، ،88شماره 47
- مساواتی آذر، مجید، ،1372مبانی جامعه شناسی، تبریز، چاپ احرار.
- مصدق، محمد، " ،1362رابطه متقابل حقوق و فرهنگ هرجامعـه"، نشـریه دادرسـی.،87 شماره .77
- مطهری، مرتضی، " ،1362الغدیر و وحدت اسلامی"؛ در: کتاب وحدت، شرکت سـهامی چاپخانه، چاپ اول.
- مظفری، محمدحسین، " ،1390راهبرد کشورهای اسـلامی در تعامـل بـا نظـام بـین المللـی حقوق بشر معاصر"، دوفصلنامه دین و ارتباطات، سال نوزدهم، شماره دوم.
- منشور وحدت اسلامی، ،1390مجمع تقریب مذاهب اسلامی، چاپ سوم98. فصلنامه پژوهش حقوق خصوصی، سال سوم، شماره یازدهم، تابستان 1394
- مولانا، حمید،"،1388اتحادیه امت اسلامی"، کتاب جهـانی شـدن و جهـان اسـلام، مجمـع تقریب مذاهب اسلامی، چاپ اول، صص.113-126
- نادران، الیاس،" جهانی شدن ؛ چه بایـد کرد؟امکـان سـنجی تقویـت بنیـان هـای اقتصـادی کشـورهای اسـلامی"؛ در :کتـاب جهـانی شـدن و جهـان اسـلام،مجمع جهـانی تقریـب مـذاهب اسلامی، چاپ اول، 1388صص.229-267
- هادی، قربانعلی،" نگرشی تطبیقی به تقریب مذاهب و ناسیونالیسم"، اندیشـه تقریـب، سـال چهارم، بی تا، شماره .15
- واعظ زاده خراسانی، محمـد، "راههـای تقریـب مـذاهب اسـلامی و وحـدت مسـلمانان"، مطالعات اسلامی، تابستان ،87شماره .60 _____________، ،1362عناصـر وحـدت اسـلامی وموانـع آن؛ در : کتـاب وحـدت،
شرکت سهامی چاپخانه، چاپ اول. _____________، " ،1373مصاحبه دبیرکل مجمع تقریب مذاهب اسلامی بـا روزنامـه
تهران تایمز"؛ در : واعظ زاده خراسانی، محمـد، پیـام وحـدت، مجمـع جهـانی تقریـب مـذاهب اسلامی، چاپ اول. _____________، " ،1373مصـاحبه روزنامـه کیهـان عربـی بـا دبیرکـل مجمـع جهـانی تقریب مذاهب اسلامی"؛ در : واعظ زاده خراسانی، پیام وحدت، مجمع جهـانی تقریـب مـذاهب اسلامی، چاپ اول. ب. لاتین
- Ardeleanu, Anca-Monica,"Principles of European Family Law", Regarding Divorce – Special View over The,Romanian Civil Code, Acta Universitatis Danubius,2013
- Barnard, atherine, Competence Review: "the internal market "
- Boll, Sebastian, "Unified in Diversity": Europe’s Search for a Collective Identity, The Interdisciplinary Journal of International Studies, 2008
- Chamboredon, Anthony, "The Codification model as a methodological attempt for the integration of the European private law", The European Legal Forum, 2006
- Chloros, A.G, "Principle, Reason and Policy in the Development of European Law",International and Comparative Law Quarterly, 1968.99
تحلیل تطبیقی تدوین قانون مدنی واحد اروپا و قانون مدنی واحد اسلامی ...
- Collins, Hugh,The European Civil Code, Cambridge University Press, 2008
- Guido Alpa, "the European civil code": E Pluribus Unum,Tulane European & civil law foroum,1999
- Hayek. Friedrich Von. Droit, législation et liberté . Traduit en français par Raoul Audouin. PUF. 2e édition. 1985. T. I. règles et ordre.
- Hesselink,Martijn,"The Structure of the New European Private Law",Electronic Journal of Comparative Law, 2002
- Hesselink, Martijn W, "The Politics of a European Civil Code",European Law Journal, 2004
- Hondius, Ewoud, Arthur Hartkamp et al, Towards a European Civil Code, Kluwer Law International, 2010
- Legrand, pierre, "The European Civil Code": E Pluribus Unum, Tulane University, Tulane Europe & Civil Law Fourm,No 14, 1997
- Lipsey, Richard G, The Theory of Customs Unions Trade Diversion and Welfare, Economica, New Series, Vol.24.No.93, 1957
- M.Lopez-rodriguez, Ana, "towards a European civil code without a common European legal culture?the link between law,language and culture", brook, 2004
- Osajda, Konrad, "the Experiencs, Methods, Objectives and Perspectives of Unification of Private Law in the European Union"
- Pinna, Andrea. "Drafting a Civil Code for Europe. Aims and Methods", In.       Tilburg law Review, Volume 9, Issu 4, 2002, pp. 337-457
- Rémy Corlay, Pauline," L’avenir du Code civil europèen", Revue Lamy
Droit des affaires; Octobre 2004
- Reimann, Mathias, "towards a European civil code":why continental jurists should consult their transatlamtic colleagues, Tulane law review, 1998-1999
- Schmid, David, "Do we need a European civil code?",annual survey of int’l & comp, 2012
- Schmid, Christoph, "Legitimacy Conditions for a European Civil Code", European University Institute, 2001
- Strielkowski, Wadim,"Economics of Customs Union,Viner’s Model of Customs Union",IES FSV CUNI,2013
- Supiot, Alain, ''Cinq questions pour la constitution d'une société
européenne'', Rec. Dalloz Sirey, 30 janvier 2003, p. 289-294
- Tilmann, Winfried, Düsseldorf and Walter van Gerven,Leuven and Maastricht, The Private Law Systems in the EU: Discrimination on Grounds of Nationality and the Need for a European Civil Code, European Parliament , Luxembourg, 1999
- Vezyrtzi,Anastasia, "The way towards the unificatioan of civil law in the European union",The Columbia journal o European law online, 2009
- von Bar, Christian, Osnabrück, "Systems of private law in the EU – Discrimination – European Civil Code", European Parliament, 1999
von caemmerer, Ernest,"the problem of the unification of private law in Europe", university of Colorado law review, 1964
- Zimmermann,Reinhard, "Codification The Civilian Experience Reconsidered on the Eve of a Common European Sales Law",de gruyter, 2012
- 10Th Ordinary Summit of the Organisation of the Islamic Conference: Putrajaya, Malysya,17TH Octobr 2003
- In.http://www.oic-oci.org/oicv2/home/?lan=en